ΚΩΣΤΑΣ ΜΠΑΡΚΑΣ: "Η Κυβέρνηση κατάφερε να προστατέψει όλες τις συντάξεις"


Κύριε Πρωθυπουργέ, κύριοι Υπουργοί, κυρίες και κύριοι Βουλευτές, θα μου επιτρέψετε να χαρακτηρίσω το υπό συζήτηση νομοσχέδιο με τίτλο «Ενιαίο Σύστημα Κοινωνικής Ασφάλειας– Μεταρρύθμιση ασφαλιστικού-συνταξιοδοτικού συστήματος –Ρυθμίσεις φορολογίας εισοδήματος και τυχερών παιγνίων και άλλες διατάξεις» ως ένα εθνικό θέμα, καθώς αφορά όλους όσοι διαβιούν στη χώρα μας ανεξαρτήτως πολιτικών πεποιθήσεων, κοινωνικοοικονομικής κατάστασης, θρησκείας και φύλου. Είναι ένα θέμα εθνικό, γιατί επηρεάζει το παρόν αλλά και το μέλλον όλων μας. Γι’ αυτούς τους λόγους δεν χωράνε μικροκομματικές σκοπιμότητες, λαϊκισμός και δημαγωγία. Αντιθέτως, χρειάζεται υπευθυνότητα και ωριμότητα ώστε να επανακτήσουμε την αξιοπιστία του ελληνικού ασφαλιστικού συστήματος.
Σήμερα το ασφαλιστικό σύστημα βρίσκεται σε οριακή κατάσταση και αυτό είναι μια αντικειμενική αλήθεια. Σ’ αυτήν την κατάσταση, όμως, δεν φτάσαμε τυχαία. Φτάσαμε λόγω πολιτικών επιλογών του παλιού δικομματισμού. Να σας υπενθυμίσω το τζογάρισμα των αποθεματικών των ασφαλιστικών ταμείων στο Χρηματιστήριο στα τέλη της δεκαετίας του ’90; Να σας υπενθυμίσω την υπόθεση με τα δομημένα ομόλογα; Να σας υπενθυμίσω το καταστροφικό PSI του 2012, όπου 12 δισεκατομμύρια των Ελλήνων φορολογουμένων έκαναν φτερά; Αυτή είναι η πραγματικότητα.
Οι παλιές πολιτικές δυνάμεις, Νέα Δημοκρατία και ΠΑΣΟΚ, αγνοούσαν τον κόπο και τον ιδρώτα των πολιτών που πλήρωναν με συνέπεια τις ασφαλιστικές τους εισφορές προκειμένου να συντηρήσουν κομματικούς στρατούς, συντεχνίες και πελατειακά δίκτυα.
Μάλιστα, ορισμένοι συνάδελφοι ακόμα και σήμερα όχι μόνο δεν έχουν κάνει αυτοκριτική για τα εγκληματικά λάθη στον παρελθόν, αλλά προσποιούνται ότι είναι υπερασπιστές της κοινωνικής ασφάλισης. Επί της ουσίας, δεν ενδιαφέρονται για το κοινωνικό κράτος και την κοινωνική ασφάλιση. Επιδιώκουν μόνο το ξήλωμα κάθε κοινωνικής προστασίας για να ενισχύσουν τις ιδιωτικές ασφαλιστικές εταιρείες.
Η Νέα Δημοκρατία έλεγε κάτι, το οποίο συνεχίζει να λέει ακόμα και σήμερα, ότι η συμφωνία αυτή οδηγεί σε μονόδρομο σε σχέση με το ασφαλιστικό, στον μονόδρομο της πλήρους περικοπής των επικουρικών συντάξεων. Υποστήριζε κατά τη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου, τον Σεπτέμβρη, ότι οι αλλαγές στο ασφαλιστικό θα οδηγήσουν, όποια και αν είναι η κυβέρνηση -έλεγε τότε-, σε περικοπές συντάξεων, που θα ισούται σίγουρα με μία σύνταξη ανά έτος. Αυτά μας έλεγε τότε και μας τα παρουσίαζε ως μια αναπόφευκτη μοίρα, σαν να μην είχε σημασία, όπως έλεγαν τότε, ποιος θα είναι κυβέρνηση.
Βεβαίως είναι λογικό να σκέφτονται έτσι. Αυτός είναι ο τρόπος που είχαν μάθει και έχουν μάθει να κάνουν πολιτική, υλοποιώντας χωρίς δεύτερη σκέψη τις συνταγές που τους προτείνει το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο.
Είναι προφανές, λοιπόν, ότι η Νέα Δημοκρατία έχει επιλέξει με σαφήνεια ιδεολογικό και πολιτικό στρατόπεδο. Είναι το στρατόπεδο του ακραίου νεοφιλελευθερισμού, της ασύδοτης αγοράς και του οικονομικού πολέμου όλων εναντίον όλων. Βεβαίως αυτό είναι δικαίωμά της, όπως όμως είναι και δικό μας δικαίωμα, αλλά ταυτόχρονα και υποχρέωσή μας να κάνουμε τα πάντα, ώστε αυτή η πολιτική να ηττηθεί μια και καλή, όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά και στην Ευρώπη.
Κυρίες και κύριοι Βουλευτές, το παρόν νομοσχέδιο δεν ήταν μια εύκολη υπόθεση. Η ελληνική Κυβέρνηση έδωσε σκληρές μάχες κατά τη διάρκεια της διαπραγμάτευσης με τους δανειστές. Θα σας αναφέρω τα ακόλουθα:
Η Κυβέρνηση κατάφερε να προστατέψει απόλυτα τις κύριες συντάξεις, ενώ οι δανειστές απαιτούσαν περικοπές 30% σε όλες τις κύριες συντάξεις.
Η Κυβέρνηση κατάφερε να προστατέψει όλες τις συντάξεις, ενώ οι δανειστές απαιτούσαν περικοπές των επικουρικών συντάξεων ύψους 800 εκατομμυρίων ευρώ και εφαρμογή της ρήτρας μηδενικού ελλείμματος, που είχε συμφωνήσει η Νέα Δημοκρατία και το ΠΑΣΟΚ.
Κυρίες και κύριοι Βουλευτές της Νέας Δημοκρατίας, δεν θα είμαστε εμείς που θα κάνουμε τη δωδέκατη οριζόντια περικοπή στις συντάξεις.
Η Κυβέρνηση προστάτεψε απολύτως τα επιδόματα τέκνων, τις συντάξεις αναπηρίας και τα αναπηρικά επιδόματα, ενώ οι δανειστές απαιτούσαν κατάργηση επιδομάτων τέκνων και μεγάλες περικοπές στις συντάξεις αναπηρίας και τα επιδόματα.
Στην Ολομέλεια της Βουλής εισάγεται, λοιπόν, σήμερα ένα νομοσχέδιο που βρίσκεται ήδη από τον Γενάρη στη δημοσιότητα προς διαβούλευση. Τις τελευταίες ημέρες μάλιστα, διάφορα μέσα μαζικής ενημέρωσης λένε ότι δήθεν επιλέξαμε τον αιφνιδιασμό.
Και αναρωτιέται κανείς: Αλήθεια, πόσο θράσος μπορεί να έχει κανείς; Δεν υπήρξε ποτέ άλλοτε τα τελευταία χρόνια μεταρρύθμιση που να έχει συζητηθεί τόσο εκτενώς. Πρόκειται για ένα νομοσχέδιο που είχαν την ευκαιρία να επεξεργαστούν οι κοινωνικοί φορείς και να καταθέσουν προτάσεις ή βελτιώσεις, οι οποίες μάλιστα, στο μέτρο του εφικτού, έγιναν δεκτές και ενσωματώθηκαν στο κείμενο του νομοσχεδίου, γιατί όταν εμείς μιλάμε για διάλογο, το εννοούμε και το κάνουμε πράξη. Δεν παίζουμε κρυφτό με την κοινωνία.
Το παρόν νομοσχέδιο της Κυβέρνησης αποτελεί μια ριζοσπαστική τομή τόσο για την οργάνωση όσο και για τη λειτουργία της κοινωνικής ασφάλισης στη χώρα μας, καθώς διαπνέεται από τις αρχές τις ισότητας και της κοινωνικής δικαιοσύνης:
Ισονομία, γιατί πρώτη φορά θεσπίζονται όμοιοι κανόνες για όλους, είτε πρόκειται για παλιούς είτε για νέους ασφαλισμένους, είτε πρόκειται για εργαζόμενους στον ιδιωτικό τομέα είτε πρόκειται για εργαζόμενους στον δημόσιο τομέα, χωρίς πελατειακές πρακτικές, χωρίς διακρίσεις.
Κοινωνική δικαιοσύνη, γιατί μέσα από την προτεινόμενη ρύθμιση η Κυβέρνηση αμβλύνει τις κοινωνικές ανισότητες, προσφέροντας μεγαλύτερη βοήθεια στους αδύναμους. Κάθε πολίτης θα εισφέρει ανάλογα με τη δύναμή του, που σημαίνει περισσότερο αυτοί που έχουν πολλά, λιγότερο αυτοί που έχουν λιγότερα.
Έτσι, παραμένοντας πιστοί στην τήρηση των αρχών μας θα θέσουμε σε εφαρμογή ένα δημόσιο, καθολικό και αναδιανεμητικό ασφαλιστικό σύστημα, με ενιαίους, ισότιμους κανόνες για όλους, με σεβασμό σε κάθε πολίτη της χώρας μας.
Για εμάς η ενίσχυση του κοινωνικού κράτους πρόνοιας είναι βασικός μας προσανατολισμός και επιδίωξη.
Για εμάς η στήριξη των ασθενέστερων κοινωνικών ομάδων είναι στο επίκεντρο της πολιτικής μας.
Για εμάς η αναδιανομή είναι στοιχείο κοινωνικής δικαιοσύνης και διασφαλίζει την κοινωνική συνοχή και την ανάπτυξη.
Παράλληλα, με το παρόν νομοσχέδιο έχουμε ξεκάθαρο προσανατολισμό:
Στοχεύουμε στο να δώσουμε βιωσιμότητα σε ένα ασφαλιστικό σύστημα που βρίσκεται στα πρόθυρα της κατάρρευσης, να αποκαταστήσουμε την εμπιστοσύνη των ασφαλισμένων προς το κράτος και την αξιοπιστία του, να εγγυηθούμε υγειονομική περίθαλψη και συντάξεις αξιοπρέπειας για όλους, να εφαρμόσουμε δίκαιη φορολογία για όλους τους συμπολίτες μας, καθώς στο προτεινόμενο σχέδιο νόμου είναι ενσωματωμένες και φορολογικές διατάξεις.
Ακολούθως, θα παρουσιάσω συνοπτικά κάποιες από τις ρυθμίσεις που έρχονται να αλλάξουν ριζικά το τοπίο, στηρίζοντας τις ασθενέστερες κοινωνικές ομάδες. Αρχικά θα ήθελα να τονίσω ότι ο βασικός πυλώνας της μεταρρύθμισης είναι η πρόβλεψη ενός και μόνο ενιαίου συστήματος κοινωνικής ασφάλισης, στο πλαίσιο του οποίου συστήνεται ο ενιαίος φορέας κοινωνικής ασφάλισης.
Και βέβαια τίθενται οι απαραίτητοι κανόνες εναρμόνισης εισφορών και παροχών, τόσο ανάμεσα σε νέους και παλιούς ασφαλισμένους, όπως τους διέκριναν οι μέχρι τώρα ασφαλιστικές ρυθμίσεις, όσο και σε ασφαλισμένους που προέρχονται από τα επιμέρους ταμεία και μάλιστα με τέτοιο τρόπο που να ελαχιστοποιεί την όποια αδικία από την προσαρμογή στη νέα κατάσταση.
Έτσι, απλοποιείται ουσιαστικά το σύστημα κοινωνικής ασφάλισης. Καθιερώνονται κανόνες, με αναδιανεμητικό χαρακτήρα, αλλά και εξασφαλίζεται η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος.
Ο νέος θεσμός της εθνικής σύνταξης αποτελεί μια από τις βασικότερες ρυθμίσεις του νέου ασφαλιστικού συστήματος. Εισάγεται με το παρόν νομοσχέδιο για πρώτη φορά, προκειμένου να αντιμετωπιστεί η φτώχεια και ο κοινωνικός αποκλεισμός.
Η εθνική σύνταξη χρηματοδοτείται απευθείας από τον κρατικό προϋπολογισμό. Αυτό σημαίνει ότι κανένας πολίτης πλέον δεν θα μείνει χωρίς εισόδημα. Δεν εξαρτάται η εθνική σύνταξη από το ύψος των εισφορών που κατέβαλε ο ασφαλισμένος, ούτε από το ύψος των αποδοχών κατά τη διάρκεια του εργασιακού του βίου. Η εθνική σύνταξη, όμως, στέκεται και σαν ανάχωμα στη φτώχεια για ακόμα ένα λόγο, γιατί ισοδυναμεί με ρήτρα ανάπτυξης και μάλιστα μόνο με ανοδική πορεία.
Αυτό σημαίνει ότι σε μια οικονομία με ανάπτυξη, το ποσό της εθνικής σύνταξης θα αυξάνεται όσο αυξάνεται ο ΑΕΠ. Στο κατώτατό του όριο, όμως, έχει κλειδώσει το σημερινό. Στο ποσό της εθνικής σύνταξης έρχεται να προστεθεί το αναλογικό μέρος, με ποσοστά που ορίστηκαν στο ανώτατο επιτρεπόμενο όριο, που ήταν δυνατό με βάση την κατάσταση της σημερινής ελληνικής οικονομίας.
Σε κάθε περίπτωση τη μεγαλύτερη αναπλήρωση εισοδημάτων εξασφαλίζουν οι χαμηλότερες οικονομικά κατηγορίες εργαζόμενων, σε πλήρη εναρμόνιση με τις επιταγές του Συντάγματος. Εθνική σύνταξη και ανταποδοτική σύνταξη αποτελούν την κύρια σύνταξη των ασφαλισμένων.
Όμως, και οι ήδη καταβαλλόμενες συντάξεις προστατεύονται πλήρως, γιατί εισάγεται η ρύθμιση της προσωπικής διαφοράς για τους ήδη συνταξιούχους, έτσι ώστε να μην αδικηθούν. Η προσωπική διαφορά θα μείνει παγωμένη, συμψηφιζόμενη κατ’ έτος με την αύξηση του ΑΕΠ, που θα οδηγεί στην αύξηση του ποσού των νέων συντάξεων.
Επίσης, η καταβολή της εφάπαξ παροχής αποσυνδέεται από το τυχαίο γεγονός του αριθμού των αιτήσεων κατ’ έτος συνταξιοδότησης. Οι ασφαλισμένοι παίρνουν το ποσό που δικαιούνται, με βάση τις εισφορές τους και κατά το δυνατόν όσο πιο κοντά σε αυτές, έτσι ώστε να αποκαθίσταται εν γένει η αδικία που έχει ήδη δημιουργηθεί.
Ακόμα θεσπίζεται ανώτατο όριο ασφαλιστέων αποδοχών για τον υπολογισμό της μηνιαίας ασφαλιστικής εισφοράς μισθωτών και εργοδοτών. Και βέβαια για πρώτη φορά καθιερώνεται η υποχρεωτική ταυτόχρονη καταβολή μισθού, ασφαλιστικών εισφορών και φόρου μισθωτών υπηρεσιών μέσω τραπεζών, έτσι ώστε να περιοριστεί το φαινόμενο της απλήρωτης εργασίας που έχει λάβει τρομακτικές διαστάσεις στην Ελλάδα της κρίσης.
Ειδικά σε ό,τι αφορά τους νέους ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους επιστήμονες παρέχονται σημαντικότατες διευκολύνσεις, έτσι ώστε να ενισχυθεί η εισφοροδοτική τους ικανότητα, η οποία είχε μειωθεί με τις υπέρογκες εισφορές που τους είχαν επιβληθεί ανεξαρτήτως εισοδήματος.
Επίσης, για τους αυτοαπασχολούμενους επιστήμονες, τους προερχόμενους από το ΕΤΕΑ εισάγονται για τέσσερα χρόνια ευνοϊκότερες μεταβατικές ρυθμίσεις, οι οποίες ορίζουν εκπτωτικές προσαρμογές ανάλογα με το εισόδημα από 5% έως 50%.
Ιδιαίτερα ευνοϊκές είναι και οι ρυθμίσεις για τους ασφαλισμένους στον ΟΓΑ. Χωρίς την ασφαλιστική μεταρρύθμιση η βασική σύνταξη του αγρότη, όπως όλοι γνωρίζουμε, μέσα στα επόμενα χρόνια θα πήγαινε στο μηδέν. Σήμερα είναι μόλις 172 ευρώ. Επαναλαμβάνω ότι σε δέκα χρόνια από σήμερα η σύνταξη του αγρότη θα ήταν 0 ευρώ.


Στον αντίποδα, με την πρόταση που θα ψηφίσουμε εξασφαλίζουμε την εθνική σύνταξη των 384 ευρώ συν το ανταποδοτικό μέρος που στηρίζεται στις καταβληθείσες εισφορές, πράγμα που σημαίνει ότι ένας μέσος σημερινός αγρότης θα πάρει κανονική σύνταξη, όπως όλοι οι εργαζόμενοι.
Ως ελάχιστη βάση υπολογισμού είναι το 70% του μισθού του ανειδίκευτου εργάτη, ενώ παρέχεται αυξημένη περίοδος προσαρμογής με τη σταδιακή αύξηση ποσοστού τόσο για την κύρια σύνταξη όσο και για την υγειονομική περίθαλψη.
Για πρώτη φορά οι αγρότες αντιμετωπίζονται από το ασφαλιστικό σύστημα ισότιμα σαν όλους τους άλλους ασφαλισμένους. Θα τους καταβάλλεται ολόκληρο το ποσό της εθνικής σύνταξης και ταυτόχρονα θα υπάρχει ειδική μέριμνα ως προς τις εισφορές, λόγω των δύσκολων συνθηκών του επαγγέλματός τους.
Οι δύσκολες οικονομικές συνθήκες παρήγαγαν ή τροφοδότησαν και δύο φαινόμενα που απαιτούν την άμεση ανάληψη δράσης προκειμένου να καταπολεμηθούν. Δεν μπορούμε να συνεχίσουμε να κλείνουμε τα μάτια τόση στην ανασφάλιστη όσο και στην απλήρωτη εργασία.
Αναλαμβάνουμε την ουσιαστική πρωτοβουλία να καθιερώσουμε ελάχιστο αριθμό εργαζομένων ανά επιχείρηση, κάτι που θα προκύπτει βάσει εξειδικευμένων κριτηρίων. Και συνακόλουθα, αν προκύψουν άδικα αποτελέσματα, ο εργοδότης θα έχει τη δυνατότητα να αμφισβητήσει τα αποτελέσματα αυτά. Αυτό σημαίνει ότι δεν μπορεί πλέον κανείς εργοδότης να κερδοσκοπεί εις βάρος των εργαζομένων που στερούνται την ασφάλειά τους.
Καθιερώνεται, επίσης, προνοιακή παροχή, το επίδομα αλληλεγγύης ανασφάλιστων υπερηλίκων. Ελαστικοποιούνται οι ιδιαίτερα αυστηρές διατάξεις του ν. 4093/2012 που είχαν οδηγήσει σε αποκλεισμό από την παροχή μεγάλου αριθμού ανασφάλιστων υπερηλίκων. Με αυτό τον τρόπο, κανείς δεν θα μείνει χωρίς ελάχιστο εισόδημα. Ακόμη και όσοι δεν θα δικαιούνται εθνική σύνταξη θα λαμβάνουν 360 ευρώ μηνιαίως.
Σχετικά με τις φορολογικές διατάξεις του νομοσχεδίου, θα ήθελα να επισημάνω ότι βασίζονται στις αρχές της ισονομίας και της κοινωνικής δικαιοσύνης. Ισονομία, γιατί πλέον οι φορολογική κλίμακα γίνεται ενιαία για μισθούς και συντάξεις και απλοποιείται το φορολογικό σύστημα. Κοινωνική δικαιοσύνη, γιατί οι προτεινόμενες διατάξεις θα εξορθολογήσουν το σύστημα στη βάση μιας προοδευτικής και δικαιότερης φορολόγησης.
Η νέα πρόταση για το φορολογικό σύστημα παίρνει ως βάση και την οικογενειακή κατάσταση. Και πιστεύουμε ότι με αυτόν τον τρόπο αποκαθίσταται μια αδικία των τελευταίων χρόνων, όπου τα παιδιά αποτελούσαν ουσιαστικά κριτήριο φορολογικής επιβάρυνσης, παρά τον αυξημένο οικογενειακό προϋπολογισμό.
Επίσης, βάζουμε αφορολόγητο στους αγρότες που ως σήμερα ήταν εκτός του δικού σας συστήματος.
Στους τρίτεκνους και τους πολύτεκνους, με βάση την πρόταση που καταθέτουμε, το 61% των φορολογουμένων θα πληρώνει από εδώ και στο εξής μικρότερο φόρο. Στις υπόλοιπες περιπτώσεις, από φορολογούμενους χωρίς τέκνα έως δύο παιδιά η επιβάρυνση στο εισόδημά τους ως 22.000 είναι μικρή και κατά μέσο όρο δεν ξεπερνά τα 100 ευρώ τον χρόνο.
Εν κατακλείδι, το προτεινόμενο σχέδιο νόμου και οι βασικές αρχές που αυτό εισάγει, αναφορικά και το δίκαιο της κοινωνικής ασφάλισης, εξασφαλίζουν τη βιωσιμότητα των φορέων κοινωνικής ασφάλισης, με τρόπο σύμφωνο με τις συνταγματικές εγγυήσεις και τις προβλέψεις του ευρωπαϊκού δικαίου. Παράλληλα, οι φορολογικές διατάξεις διασφαλίζουν μια δικαιότερη φορολογία για τους πολίτες της χώρας μας.
Γνωρίζαμε εξαρχής ότι η ευθύνη που αναλάβαμε είναι ιστορική και ότι ο δρόμος μας θα είναι δύσβατος. Είναι ένας δρόμος, όμως, που θα διανύσουμε μαζί με τη μεγάλη πλειοψηφία της κοινωνίας. Και θα έχουμε πολλούς απέναντι: τα χρεωκοπημένα μέσα ενημέρωσης, τα πρωτοσέλιδα της αντιδραστικής προπαγάνδας, τις παρασυνάξεις της διαπλοκής.
Ανοίγουμε τον δρόμο και χτίζουμε μια Ελλάδα στην οποία θα υπάρχει κοινωνική συνοχή και αλληλεγγύη, δικαιοσύνη, σταθερότητα και αξιοπρέπεια.
Με την ολοκλήρωση της αξιολόγησης και κατ’ επέκταση, ρύθμιση του δημοσίου χρέους της χώρας μας, γίνεται πιο δυνατό να υλοποιήσουμε τις μεγάλες αλλαγές που έχει ανάγκη ο τόπος μας, ενισχύοντας περαιτέρω το κοινωνικό κράτος, μειώνοντας την ανεργία, ακολουθώντας το μονοπάτι της ανάπτυξης.


         Διότι αυτό το κράτος χρειάζεται βαθιές τομές και ρήξεις στο εσωτερικό του για να καταστεί δίκαιο και λειτουργικό, για να αρχίσει η Ελλάδα να θυμίζει μια πραγματικά ευρωπαϊκή χώρα και όχι κατ’ όνομα, όπως την έφτιαξαν οι προηγούμενοι που την καταδίκασαν.

Διότι εμείς βρεθήκαμε σε αυτά τα έδρανα για να υπηρετήσουμε οράματα, ιδανικά και αξίες. Είμαι αισιόδοξος ότι θα τα καταφέρουμε. Σε πείσμα των καιρών θα βγάλουμε τη χώρα από τη βαθιά κρίση στο ξέφωτο της λογικής.

Share on Google Plus

Γράφει η Ανδριάνα Σολδάτου

Δημοσιογράφος, μέλος της ΕΕΔ (Ένωση Ευρωπαίων Δημοσιογράφων). Αρχισυντάκτρια του mypreveza.gr