Κυριακή, 18/11/2018

Νέα αίτηση για την υπαγωγή της Κρυοπηγής στα Μαρτυρικά χωριά

Με νέα αίτηση τους προς το Δήμαρχο Πρέβεζας και την αρμόδια επιτροπή του Υπουργείου Εσωτερικών, οι κάτοικοι της Κρυοπηγής Πρέβεζας, ο Σύλλογος Κρυοπηγιτών Αθήνας «το Ζάλογγο» και ο Πολιτιστικός Σύλλογος Κρυοπηγιτών Πρέβεζας «Κρυοπηγή» επαναφέρουν το αίτημα για τον χαρακτηρισμό της τοπική κοινότητας Κρυοπηγής ως μαρτυρικού χωριού
Η πρώτη αίτηση είχε κατατεθεί στις 10 Οκτωβρίου του 2017 και κρίθηκε ελλιπής από την αρμόδια επιτροπή, η οποία με έγγραφο της στις 19 Ιουνίου 2018 ζητά επιπλέον διευκρινιστικά στοιχεία.
Με τη νέα αίτηση τους οι κάτοικοι και οι σύλλογοι της Κρυοπηγής ζητούν να υποβληθεί για δεύτερη φορά το αίτημα τους προκειμένου να επανεξεταστεί, επισυνάπτοντας μαζί με αυτό πλήθος δημοσιευμάτων, φωτογραφιών και ιστορικών ντοκουμέντων από βιβλιογραφικές και λοιπές παραπομπές που αποδεικνύουν την ιστορική ακρίβεια των γεγονότων.
Σύμφωνα με το Ιστορικό που αναφέρεται στην αίτηση, η Κρυοπηγή Πρέβεζας βίωσε την εσκεμμένη μαζική εκτέλεση 23 ανδρών στο εκτελεστήριο του Αγρινίου από τις Γερμανικές δυνάμεις κατοχής τον Απρίλιο του 1944 και άλλων 4 ακόμη, μαζί και ενός καλόγηρου της μονής Ζαλόγγου, τον Ιούνιο του 1944 επίσης, ενώ τον Ιούνιο του 1943 είχαν εκτελεστεί άλλοι 3 (από τους οποίους ένας ήταν κάτοικος Μυρσίνης). Συνολικά 31 αθώα θύματα σε ένα χρόνο. Οι Γερμανικές ωμότητες συμπληρώθηκαν με την ολική ή μερική καταστροφή οικιών και υποστατικών ,λεηλασίες ,ταπεινώσεις και κάθε είδους αρπαγές κινητής περιουσίας.
Kατά τη διάρκεια της κατοχής οι κάτοικοί της υπήρξαν πρωτεργάτες στην Αντίσταση εναντίον τους. Ειδικότερα από τα τέλη του 1941 η Κρυοπηγή υπήρξε έδρα του ΕΑΜ και του τοπικού 24ουσυντ/τος του εφεδρικού ΕΛΑΣ.
Λόγω της ενεργούς συμμετοχής των κατοίκων της στην Αντίσταση η κοινότητά της Κρυοπηγής στοχοποιήθηκε επανειλημμένως από τις δυνάμεις κατοχής με συνεχείς εφόδους, επιδρομές και συλλήψεις. Αυτό είχε ως συνέπεια την απώλεια ανθρώπινων ζωών.
Α)Τον μεγαλύτερο φόρο αίματος πλήρωσε η κοινότητά, για την αντίστασή της στις δυνάμεις κατοχής,στις 14 Απριλίου 1944,ανήμερα της Μ.Παρασκευής.
Ειδικότερα:
Μετά από πληροφορίες που έλαβαν οι Δυνάμεις της Κατοχής για την εγκατάσταση της έδρας του τοπικού ΕΑΜ στην κοινότητα της Κρυοπηγής (πιθανόν από Ιταλό λιποτάκτη, ο οποίος είχε καταφύγει στο χωριό μας) εισέβαλαν στην Κρυοπηγή. Ήτοι κατά την ως άνω ημεροχρονολογία η Κρυοπηγή περικυκλώθηκε από τρία τάγματα Γερμανών και συνεργατών τους οι οποίοι έφτασαν από τρεις διαφορετικές διαδρομές. Η ηγεσία και οι ένοπλοι του ΕΑΜ, όντες έγκαιρα πληροφορημένοι για την προσέγγιση από διαφορετικές κατευθύνσεις των εν λόγω ενόπλων Γερμανικών κατοχικών δυνάμεων (της Μεραρχίας Εντελβάις υπό τη διοίκηση του διαβόητου VonStettner), κατάφεραν να αποσυρθούν από την Κρυοπηγή πριν αποκλειστούν οι οδοί προσέγγισης προς το χωριό και εξαφάνισαν κάθε ίχνος του. Αυτό είχε ως συνέπεια οι περισσότεροι , θεωρώντας ότι δεν κινδύνευαν, να παραμείνουν στο χωριό προκειμένου να διασώσουν τις περιουσίες τους. Αφού τα ένοπλα κατοχικά τμήματα απέκλεισαν και περικύκλωσαν το χωριό,προέβησαν σε συνεχείς έρευνες και ελέγχους κάθε οικίας και υποστατικού προς αναζήτηση στοιχείων για τις απελευθερωτικές αντάρτικες ομάδες που κατά τις πληροφορίες τους έδρευαν και δρούσαν με ορμητήριο την Κρυοπηγή. Κατά τις έρευνες αυτές συνέλαβαν 28 άνδρες και αρχικώς τους κράτησαν ως ομήρους, για όσο εξελίσσονταν η εκκαθαριστική τους επιχείρηση, στο κτίριο του δημοτικού σχολείου του χωριού . Με την ολοκλήρωση της επιχείρησης, οι γερμανικές δυνάμεις αποχώρησαν, μεταφέροντας τους συλληφθέντες ομήρους στο Αγρίνιο. Αρχικά έγινε προσπάθεια απελευθέρωσής τους αφού καταβλήθηκαν λύτρα, σε χρήμα και είδος. Πλην όμως στις 14 Απριλίου του 1944 (ανήμερα της Μεγάλης Παρασκευής) οι 23 άνδρες από την Κρυοπηγή εκτελέστηκαν, στο Αγρίνιο, μαζί με άλλους Έλληνες.
Αρχές του καλοκαιριού του 1944 , ένοπλα τμήματα του ΕΟΑΕΑ ΕΔΕΣ υπό τη διοίκηση των Αγόρου και Γαλάνη με έδρα την Κρυοπηγή διενήργησαν επίθεση στα Γερμανικά φυλάκια του Ζαλόγγου και στο γερμανικό στρατόπεδο Σαμψούντας. Για αντίποινα οι γερμανικές δυνάμεις κατοχής βομβάρδισαν και πυρπόλησαν την μονή του Ζαλόγγου και εκτέλεσαν τον μοναδικό καλόγηρο της μονής μετά από βασανισμό και την ίδια ημέρα τον ταχυδρόμο του τοπικού ΕΑΜ Σπυρίδωνα Τσούτση, Κρυοπηγιώτη. Βομβάρδισαν αδιακρίτως κατά αμάχων στην Πρέβεζα, Καμαρίνα και Κρυοπηγή .Από οβίδες σκοτώθηκαν αυθημερόν δύο Κρυοπηγιώτισσες, η Αγγελική Βόλφη, το γένος Πάνη, και η Αθηνά Τσούτση, το γένος Κατσάνου. Συγχρόνως όμως εισέβαλαν εκ νέου στην Κρυοπηγή. Οι κάτοικοι πληροφορούμενοι την επικείμενη εισβολή αποχώρησαν από το χωριό, καθώς ήταν ακόμη νωπές οι μνήμες από τον Απρίλιο του ιδίου έτους .Παρέμεινε μόνον ένας ο Κωστούλης Ζήκας, ο οποίος είχε κρυφτεί στο ιερό του ναού του Αγίου Βλασίου που βασανίστηκε και κατόπιν εκτελέστηκε από τους εισβολείς, ενώ πυρπόλησαν και τον περικαλή ναό. Άλλοι 5 εκτελεσμένοι από Γερμανούς απάνθρωπα μέσα σε δυο μήνες στον ίδιο τόπο, συνολικά 28. Συνολικά σε ένα χρόνο η Κρυοπηγή απώλεσε 29 κατοίκους και 2 ακόμη συγγενείς στο χωριό, ήτοι 31 αθώους και αμάχους που εκτελέστηκαν απάνθρωπα, μαζικά ή μεμονωμένα.
Ο Δήμος Αγρινίου μεταγενέστερα έχει αδελφοποιηθεί με την Κοινότητα Κρυοπηγής. Μετά από ενέργειες των κοινοτικών και δημοτικών συμβουλίων και του Συλλόγου Κρυοπηγιτών Αθήνας έγινε η μετακομιδή των οστών τωνΚρυοπηγιτών από το χώρο εκτέλεσης. Εναποτέθηκαν σε κενοτάφιο στο μνημείο πεσόντων στην Κρυοπηγή στις 11/10/81 (που οικοδομήθηκε από τον στρατηγό Θρασύβουλο Τσακαλώτο ήδη από το έτος 1951 τιμητικά). Ο τέως Δήμος Ζαλόγγου και ο Δήμος Πρέβεζας έχουν ήδη αναγνωρίσει την Κρυοπηγή ως Μαρτυρικό χωριό με ομόφωνες αποφάσεις τους.
Αυθημερόν με την εισβολή των Γερμανών στην κοινότητα της Κρυοπηγής πυρπολήθηκαν ολοσχερώς 4 πέτρινες κατοικίες σε σύνολο 12, ενώ διασώθηκαν οι τρείς ναοί με μικρότερους βανδαλισμούς καθώς και το σχολείο. Το τελευταίο επειδή ήταν αρχηγείο και χώρος εστίασης , επειδή αρχηγείο και χώρος εστίασης των τριακοσίων και άνω εισβολέων και των συνεργατών τους, υπό τη Διοίκηση του του Γερμανού διοικητή Πρέβεζας , καθώς και χώρος ανακρίσεων . Πυρπολήθηκαν επίσης μερικώς είτε καταστράφηκαν πλήρως 56 καλυβόσπιτα (που αποτελούσαν κυρίαρχο τύπο κατοικίας) σε σύνολο 66, στη διάρκεια ενδελεχούς έρευνας για ενοχοποιητικά στοιχεία που θα επιβεβαίωναν ότι η Κρυοπηγή ήταν έδρα του τοπικού ΕΑΜ – ΕΑΣ Πρέβεζας – Ζαλόγγου και Σουλίου , ενώ πολλά από αυτά λεηλατήθηκαν , ακόμη και για διασκέδαση . Καταστράφηκαν δηλαδή πλήρως 60 κτίρια κάθε είδους σε σύνολο 72, σε βαθμό να καταστούν ακατοίκητα είτε με πρόσχημα την απουσία των αρχηγών των οικογενειών , είτε γιατί απόντα μέλη ορισμένων οικογενειών ανήκαν στην Αντίσταση κατά των Γερμανών. Παράλληλα απειλήθηκαν οι κάτοικοι που δεν συνελήφθησαν όμηροι ότι στην επόμενη επιδρομή θα πυρπολούνταν τα πάντα. Οι εναπομείναντες κάτοικοι στριμώχτηκαν σε σπηλιές και καλύβες που μπορούσαν να κατοικηθούν , μέχρι να εγκατασταθούν μετά από πολύ καιρό σε νέα οικήματα που συλλογικά επισκεύασαν.
Επακολούθησε αρπαγή σχεδόν του συνόλου των βοοειδών που βρέθηκαν σταβλισμένα (άνω των 200 μονάδων) και μεγάλους αριθμού αιγοπροβάτων και άλλων οικόσιτων. Επίσης επιτόπια λεηλασία των πενιχρών υπαρχόντων ώστε δεν έμεινε τίποτε από την πενιχρή σοδειά του έτους.
Ακολούθησε και η τελική καταλήστευση δια της καλλιέργεια μάταιων ελπίδων για εξαγορά και διάσωση της ζωής των ομήρων, δεδομένου ότι ο κάτοικοι μετέφεραν στην Πρέβεζα ολόκληρο καμιόνι με σφάγια, γαλακτομικά , σιτηρά, όσπρια και κάθε είδους ποτά τιμαλφή και χρήματα που διέθεταν ή που συγκέντρωσαν με έρανο σε όλο το νομό.. Τα ως άνω παραδόθηκαν σε γνωστό εκπρόσωπο της τότε διοίκησης με σκοπό τη διαμεσολάβηση στο Αγρίνιο, προκειμένου να απελευθερωθούν οι συλληφθέντες όμηροι της Κρυοπηγής.
Κατά συνέπεια η εισβολή των κατοχικών δυνάμεων στην κοινότητα της Κρυοπηγής δεν είχε μόνον τη σύλληψη , ομηρεία και εκτέλεση των προαναφερομένων συγχωριανών μας, αλλά και υλικές ζημίες δυσανάλογες προς το μέγεθός της, οι οποίες είχαν σοβαρότατες επιπτώσεις στην διαβίωση και επιβίωση των επιζώντων κατοίκων, δεδομένου ότι επακολούθησανσωρρευτικές απώλειες ζωών, διώξεις και διαρκής αναγκαστική μετανάστευση.
Τα ονόματα των 23 εκτελεσθέντων εκτελεσθέντων :
1) ΖΗΚΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ (ετών 44),του Χρήστου.
2) ΖΗΚΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ (ετών 54),του Χρήστου
3) ΖΗΚΑΣ ΜΙΧΑΗΛ (ετών 26),του Κωνσταντίνου υιός
4) ΚΟΥΡΟΥΠΗΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ (ετών 44),του Δημητρίου
5) ΚΙΤΣΟΣ ΧΡΗΣΤΟΣ (ετών 24),του Αθανασίου
6) ΜΠΑΡΤΖΩΚΑΣ ΣΤΑΥΡΟΣ (ετών 44),του Ευαγγέλου
7) ΝΤΕΛΗΣ ΑΛΕΞΙΟΣ (ετών 56),του Αντωνίου.
8) ΝΤΕΛΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ (ετών 47),του Δημητρίου.
9) ΝΤΕΛΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ (ετών 25),του Χρήστου.
10) ΠΑΝΗΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ (ετών 54),του Χρήστου.
11) ΠΑΝΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ (ετών 46),του Κωνσταντίνου.
12) ΠΑΠΠΑΣ ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ(ετών 21),του Χαραλάμπου.
13) ΠΑΠΠΑΣ ΙΩΑΝΝΗΣ ( ετών 48),του Δημητρίου
14) ΠΕΠΠΑΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ (ετών 57),του Βασιλείου.
15) ΣΟΠΙΚΙΩΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ (ετών 33 ),του Σπυρίδωνος.
16) ΣΟΠΙΚΙΩΤΗΣ ΝΙΚΗΦΟΡΟΣ (ετών 33),του Κωνσταντίνου.
17) ΣΟΠΙΚΙΩΤΗΣΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ(ετών29),του Κωνσταντίνου.
18) ΤΖΙΜΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ (ετών 37), του Σπυρίδωνος
19) ΤΖΙΜΑΣ ΣΠΥΡΙΔΩΝ (ετών 64), του Γεωργίου
20) ΤΣΟΥΤΣΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ (ετών 51),του Διονυσίου.
21) ΤΣΟΥΤΣΗΣ ΜΙΛΤΙΑΔΗΣ (ετών 24),του Αθανασίου.
22) ΤΣΟΥΤΣΗΣ ΜΙΧΑΗΛ (ετών 60),του Αναστασίου.
23) ΤΣΟΥΤΣΗΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ (ετών 27),του Αλεξίου.

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ

Σχολιάστε εδώ

Η διεύθυνση του email σας δεν θα δημοσιευθεί.

Διαβάστε επίσης

ΧΡΗΣΙΜΑ ΤΗΛΕΦΩΝΑ